Verslag van de vergadering van 10 november 2026 (2026/2027 nr. 08)

Aanvang: 13.31 uur

Status: ongecorrigeerd

Een verslag met de status "ongecorrigeerd" is niet voor citaten en er kan geen recht aan ontleend worden.


Aan de orde is de herdenking naar aanleiding van het overlijden van het oud-Eerste Kamerlid de heer drs. L.P. Middel.


Bekijk de video van deze spreekbeurt

De voorzitter:

Ik heropen de vergadering. Aan de orde is de herdenking van het oud-Eerste Kamerlid de heer Middel. Ik verzoek de leden en alle overige aanwezigen in de zaal en op de publieke tribune die daartoe in de gelegenheid zijn, te gaan staan.

Collega's. Wij hebben de goede gewoonte om de oud-leden die ons zijn ontvallen, hier te herdenken. Vandaag gedenken wij Bert Middel, die op 28 augustus is overleden op 74-jarige leeftijd. Hij was vier jaar lid van de Eerste Kamer voor de PvdA, van 10 juni 2003 tot 12 juni 2007. Ik heet ook zijn familie van harte welkom.

Lambertus Peter Middel wordt op 24 juni 1952 geboren in Groningen. Na zijn studie politieke sociologie volgt hij de lerarenopleiding. Hij begint als leraar geschiedenis en maatschappijleer op de mavo en het mbo in Drachten. Later wordt hij wetenschappelijk medewerker en stafmedewerker van de Bibliotheek en Documentatie Academie. Van eind jaren zeventig tot eind jaren tachtig werkt hij onder andere als organisatieadviseur en is hij directeur van een instituut voor scholing, vorming en training.

De keus voor de PvdA volgt uit zijn jeugd in de Groningse Oosterparkwijk en Rivierenbuurt, rode bolwerken, met een vader die als typograaf lid is van de bond, de VARA-radio en vakanties in huizen van het Nivon. Op de hbs merkt hij dat hij naar de PvdA beweegt. De sociaaldemocratie is volgens hem namelijk meer dan een partij; het is een beweging, een manier om maatschappelijke verandering te bereiken via een democratische weg. Hij blijft "Beweging" zijn hele leven met een hoofdletter schrijven.

In 1978 wordt hij voor het eerst gekozen als volksvertegenwoordiger en is hij acht jaar raadslid in Assen. Vervolgens wordt hij in 1989 lid van de Tweede Kamer. Het zijn volle werkweken, waarin hij op en neer reist van Drenthe naar Den Haag. De triatlon is daarbij zijn uitlaatklep: het verstand op nul, de blik op oneindig. "Wat wil je nog meer?", schrijft hij over zijn geliefde sport.

In 2003 wordt hij lid van de Eerste Kamer. Het is "even wennen", schrijft hij daarover. De Eerste Kamer is, en ik citeer hem: "indirect gekozen, op te grote afstand van de kiezers, teveel juristerij, te weinig politiek, stoffig, regentesk, een overblijfsel uit een achterhaald verleden. Het is allemaal waar en tegelijk ook weer niet." Einde citaat van Bert Middel.

Hij is woordvoerder Defensie, Immigratie en Integratie en houdt zijn maidenspeech bij een wijziging van de Vreemdelingenwet, een voorstel waarover hij in de Tweede Kamer ook al het woord had gevoerd. Hij zegt, en ik citeer weer: "Aan de overzijde liep het storm bij de behandeling. Tot mijn verbijstering is de PvdA-fractie hier de enige die het woord voert."

Tijdens het laatste jaar van zijn Eerste Kamerlidmaatschap wordt hij burgemeester van Smallingerland, en vanaf 2012 is hij nog tien jaar dijkgraaf van Waterschap Noorderzijlvest.

Na zijn vertrek uit de Tweede Kamer schrijft hij het boek Politiek handwerk; ik heb dat boek ook nog staan. In het voorwoord haalt hij de Zweedse sociaaldemocraat Olof Palme aan, die zei dat politiek een kwestie van willen is. Middel voegde daaraan toe dat de politiek daarnaast vooral een kwestie van ideaal en idee moet zijn, omdat je alleen dan in de alledaagse werkelijkheid iets ten goede kunt veranderen.

Bert Middel was een onafhankelijk, bevlogen en uitgesproken sociaaldemocraat. Dat ons respect voor zijn persoon en zijn verdiensten voor de samenleving en de Nederlandse parlementaire democratie tot steun mag zijn voor zijn familie en vrienden.

Ik verzoek eenieder om een moment stilte in acht te nemen.

(De aanwezigen nemen enkele ogenblikken stilte in acht.)

De voorzitter:

Dank u wel. Ik nodig u uit om de condoleances over te brengen aan de familie.

Wij gaan rond 13.45 uur verder met de stemmingen. Let u daarbij op de stemmingsbel. Ik schors de vergadering.

De vergadering wordt van 13.36 uur tot 13.48 uur geschorst.