Toezegging Informeren van Kamer over mogelijkheden tot aanpassingen en verbeteringen box 3 rond Prinsjesdag (36.748)

De staatssecretaris van Financiën zegt de Kamer, naar aanleiding van vragen van de leden Crone (GroenLinks-PvdA), Van der Linden (VVD), Bakker-Klein (CDA), Griffioen (D66) en Baumgarten (JA21), toe om de Kamer rond Prinsjesdag te informeren over de mogelijkheid om diverse aanpassingen en verbeteringen met betrekking tot het wetsvoorstel Werkelijk Rendement box 3 door te voeren, waaronder de behandeling van werknemersparticipaties, de kostenaftrek voor vastgoed, en de vormgeving van de regelingen voor vakantiehuizen en de beschikbare informatie over de effecten op economische groei, het vestigingsklimaat en aanverwante onderwerpen toe te sturen.

Handelingen I 2025/2026, nr. 37, item 19, p. 15.

Mevrouw Van der Linden (VVD):

(…)

Voorzitter. Ook de positie van start-ups, scale-ups en andere niet-beursgenoteerde belangen vraagt aandacht. Werknemers met aandelenopties kunnen worden geconfronteerd met een heffing over waardestijgingen die zij nog niet kunnen verzilveren. Dat raakt precies aan het probleem waarover mijn fractie spreekt: belastingheffing over waarden die op papier bestaan, maar nog niet liquide beschikbaar zijn. Het voorstel maakt wel een uitzondering voor aandelen in startende en groeiende ondernemingen, maar die uitzondering is volgens mijn fractie te smal. De genoemde bezwaren gelden immers ook voor werknemersparticipaties, belangen in familiebedrijven en andere niet-beursgenoteerde aandelenposities. Bij zulke posities komt er nog bij dat verkoop in de praktijk slechts beperkt of onder stringente voorwaarden mogelijk is.

Voorzitter. Welke ruimte ziet de staatssecretaris op dit punt in het licht van de aangekondigde novelle? Kan hij aangeven of voor bepaalde categorieën beleggingen een vermogenswinstbelasting passender is dan een vermogensaanwasbelasting?

Handelingen I 2025/2026, nr. 37, item 19, p. 27.

De heer Griffioen (D66):

(…)

Voorzitter. De mogelijkheid van kostenaftrek bij vakantiehuizen leidt tot het risico dat eigenaren investeringsfacturen en verduurzamingsfacturen in de financiële administratie van het vakantiehuis zullen verantwoorden als onderhoudskosten. Alleen al als degene die de werkzaamheden uitvoert het niet zo nauw zou nemen met de omschrijving van de werkzaamheden als de huiseigenaar daarom zou vragen. De D66-fractie is van mening dat de wetgever de mogelijkheid zou moeten uitsluiten om belastingplichtigen op dit idee te brengen. Graag willen wij de staatssecretaris de suggestie meegeven om met een oplossing te komen waarbij kostenaftrek niet mogelijk is. Daar zou dan tegenover moeten staan dat de belastingdruk lager wordt voor dat tweede huis. Daarmee kunnen ook de administratieve lasten voor burgers afnemen en zal dit van de Belastingdienst minder behandelcapaciteit vragen. Graag een reactie van de staatssecretaris.

Handelingen I 2025/2026, nr. 37, item 19, p. 44.

Staatssecretaris Eerenberg:

(…)

Dan vroeg de VVD naar het onderscheid tussen vermogenswinstbelasting en vermogensaanwasbelasting bij start-ups en onroerende zaken. Zij vroeg waarom ik daar een uitzondering voor maak en voor andere vermogens niet. Dat heeft eigenlijk vooral met de inhoud te maken. Dat zijn namelijk zaken die ofwel … Kijk, onroerende zaken zijn echt illiquide. Bij aandelen is het afhankelijk van welk theorieboek je opent: soms worden ze "liquide" genoemd en in andere boekjes worden ze "zeer liquide" genoemd en zit er nog een woordje voor. In beginsel gelden die dus als liquide voor het kabinet, behalve de aandelen die niet te verhandelen zijn. Daarom zijn we op deze selectie uitgekomen. Tegen de Tweede Kamer heb ik gezegd: ik snap dat het een hard gelag is voor bedrijven die geen start-up zijn, maar die werknemers belonen in aandelen. Het is dus extra huiswerk voor de zomervakantie om te kijken of die nog als achtste element aan de menukaart toegevoegd zouden kunnen worden.

Handelingen I 2025/2026, nr. 37, item 19, p. 32.

Mevrouw Bakker-Klein (CDA):

(…)

Het huidige wetsvoorstel zorgt ervoor dat altijd het werkelijke rendement in aanmerking wordt genomen. Met het voorliggende wetsvoorstel wordt hier dus een verbetering in aangebracht ten opzichte van het forfaitaire systeem dat we nu hebben. Er wordt ook een kostenaftrek voor vastgoedbeleggers mogelijk. Hierover heeft onze fractie een vraag aan de staatssecretaris. Stel dat dit wetsvoorstel niet op een meerderheid mag rekenen in deze Kamer. Is het dan denkbaar om de verbetering die dit wetsvoorstel voor vastgoedbeleggers brengt naar voren te halen en te regelen bij het Belastingplan?

Handelingen I 2025/2026, nr. 37, item 19, p. 41.

Staatssecretaris Eerenberg:

(…)

Dan het CDA, dat vroeg om een andere route: is het mogelijk om de verbeteringen die nu in het wetsvoorstel zitten, bijvoorbeeld voor de vastgoedsector, eruit te halen en los in het komende Belastingplan te stoppen en het huidige wetsvoorstel daar dan weer op te corrigeren? Mijn beeld is dat dat echt ingewikkeld is langs de lijn van wat we met elkaar precies in wetgeving en juridisch aan het doen zijn. Dat is één. Twee. Dat is een hele andere route, ook voor de IT-systemen van de Belastingdienst. Ik plaats hier een komma. Ik merk in het debat dat het wel behulpzaam is om deze route wat meer in te kleuren. Ik ga het volgende doen. Ik heb dat op andere punten ook aan uw collega's in de Tweede Kamer gezegd. Ik ga dit als huiswerk meenemen naar wat mijn zomervakantie heet, om zo ook deze route nog eens even heel goed tegen het licht te houden. Het beeld dat ik nu heb, is echter dat we het onszelf daarmee heel ingewikkeld maken. Daarmee zijn de stappen die ik in mijn introductie heb genoemd juist moeilijker te nemen in plaats van makkelijker.

Mevrouw Bakker-Klein (CDA):

Mijn vraag ging over de situatie waarin deze wet niet wordt aangenomen in deze Kamer. Dat zou jammer zijn, want er zitten ook goede dingen in deze wet. Dan hebben we niks. Ik heb twee dingen voorgesteld. Je zou kunnen zeggen: de goede dingen regelen we via het Belastingplan en dan nemen we wat meer tijd voor een goede wet. Of je zou kunnen zeggen: we laten de goede dingen in deze wet en de dingen die niet goed zijn parkeren we of daar doen we tijdelijk iets anders mee. U zegt: met een hele nieuwe wet komen kost te veel tijd. Er zijn ook varianten om deze wet goed te maken en om alles wat nu al vermogenswinst is erin te laten en alles wat dat nog niet is er successievelijk in te brengen, terwijl je nog even geen vermogensaanwasbelasting invoert. In mijn vraag zat een beetje die weging.

Staatssecretaris Eerenberg:

Daar moet ik een wat langer antwoord op geven, om zo die vraag even goed stap voor stap te beantwoorden. Eén. Nogmaals, ik besef wat uw positie is, maar u maakt mijn probleem groter als u dat doet. Dan heb ik die 2,5 of 2,4 miljard aan derving ten opzichte van het basispad, maar dan plaatst u daar de goede dingen uit het wetsvoorstel bovenop en gooit u de rest weg. Dan wordt het budgettaire gat groter. Dat is niet anders, want dan moet je losse dekking vinden voor bijvoorbeeld de vastgoedsector. Dat is één.

Twee. Dan kom ik weer terug op mijn introductie. Het feit dat er verbeteringen in het nu voorliggende wetsvoorstel zitten, die mevrouw Bakker zelf noemde, is precies de reden dat ik zeg: misschien is het verstandig om dat wetsvoorstel plus de novelle aan te nemen, want dan ga je tenminste stap voor stap vooruit. Dan maak je elke keer een verbetering. Waar u "leuk, een verbetering; die kunnen we er misschien uit halen" denkt, wordt dat budgettaire gat groter, zoals ik net zei. Ik denk: dat zou juist een argument moeten zijn om voor de wet te stemmen.

Drie. Wat doen we dan eigenlijk qua wetgeving? Die wordt echt rommelig, maar ik heb mijzelf als huiswerk gegeven om daar opnieuw op te reflecteren. Dat heb ik een paar keer gehoord.

Vier. U krijgt dan een andere variant, een soort nieuw hybride stelsel. Dat is niet wat de programmeurs van de afdeling IT bij de Belastingdienst nu aan het bouwen zijn. Die afdeling bestaat overigens helemaal niet, maar dit is even huiselijk gezegd. Dan moeten we du moment dat we daarop uitkomen weer een hele nieuwe opdracht geven. Dan gaan we weer de vertraging in, terwijl mijn boodschap is: stap voor stap, meer, sneller.

Vijf. Ik heb u net het rekenvoorbeeld gegeven van iemand die forfaitair over zijn effectenportefeuille belasting moet betalen. Dat is net zo goed vermogensaanwasbelasting. Dan moet je gewoon belasting betalen op basis van een forfaitair rendement op je portefeuille. Het principiële argument dat je geen aandelen zou kunnen verkopen om belasting te betalen, los je dan helemaal niet op, want dat zit forfaitair precies zo. Dit zijn vijf argumenten waarom ik denk dat dat niet de route voorwaarts is. Ik laat mij echter altijd graag overtuigen door de inhoud. Nogmaals, ik zit er pragmatisch in, dus ik geef mezelf dit als huiswerk voor de zomer. Ik hoop niet dat ze thuis meekijken.

Handelingen I 2025/2026, nr. 37, item 19, p. 45.

(…)

De heer Baumgarten (JA21):

Ik hoor de staatssecretaris een gloedvol betoog houden over hoe gaaf Nederland is als vestigingsland. Toch heb ik in de beantwoording op eerdere schriftelijke vragen niet kunnen lezen dat er een impactanalyse is verricht op het vestigingsklimaat na de eventuele aanname van een vermogensaanwasbelasting. Mijn vraag is dus nogmaals: is de staatssecretaris daartoe bereid?

Staatssecretaris Eerenberg:

Wij hebben niet alleen maar in de antwoorden opgeschreven dat we het niet gedaan hebben, maar ook waarom niet, namelijk dat ook de collega's van EZ en ook de minister — daar heb ik laatst nog een hele box 3-wandeling mee gedaan door het mooie Den Haag — ook echt wel de inschatting maken dat voor het investeringsklimaat in Nederland box 3, los van wat Elon Musk misschien zegt en waarom hij het zegt, eigenlijk niet aan de orde is, behalve als het gaat over het aantrekken van talent. Als je talent wil aantrekken, je dat talent wil betalen in participaties en dat talent zegt "ja, maar als ik belasting moet betalen over mijn participaties, dan zit ik liever in Londen", dan kun je je nog afvragen wat je daarvan vindt met elkaar, maar dat zou kunnen optreden. Daarom heb ik mezelf als huiswerk gegeven: laten we in de zomer ook kijken of we niet nog eens opnieuw moeten kijken, niet alleen naar start-ups en scale-ups, maar ook naar medewerkerparticipaties. Dan heb je eigenlijk de angel eruit.

De heer Baumgarten (JA21):

Die conclusie is dan echt voor de staatssecretaris, want ik ben toch wel onder de indruk van de signalen die we krijgen uit het bedrijfsleven en vanuit de techindustrie; VNO-NCW wil ik toch ook hier genoemd hebben. Die maken zich wel degelijk hele grote zorgen over het vestigingsklimaat. Dan is een wandeling langs de Hofvijver met EZ … Ik heb er een beeld bij, maar dat geeft mij toch onvoldoende comfort dat we het vestigingsklimaat in Nederland hier niet midscheeps raken. Graag krijg ik daar de reflectie van de staatssecretaris op.

Staatssecretaris Eerenberg:

Nogmaals, op het moment dat een bedrijf zich in Nederland wil vestigen, is het natuurlijk voor die bedrijfsvestiging … Dat zou een onderdeel van het investeringsklimaat kunnen zijn. Die vestiging zelf zit niet in box 3. Dan gaat het over de mensen die daar werken en hoe die salaris ontvangen. Het meeste gaat natuurlijk gewoon via box 1. Ze hebben de expatregeling. Die houdt dit kabinet ook in stand; dat is goed nieuws. Ze kunnen met belastingvoordeel internationaal talent halen. Dan blijft over dat je een gedeelte van de mensen misschien in aandelen zou willen belonen, terwijl sommige andere Europese landen zeggen: ja, maar als jij in aandelen beloont, dan hebben wij een nog wat gunstiger belastingklimaat dan Nederland. Het is echt wel politiek wat we daarvan vinden met elkaar, maar daar zou je nog van kunnen zeggen: in de internationale zoektocht naar talent — daar is een ander woord voor, maar dat vind ik ongemakkelijk — moet je daar wel competitief op blijven. Dat is het huiswerk voor de zomer. Dan denk ik dat we echt een angel eruit hebben. Dan heb je nog de mensen die uit het buitenland naar Nederland overkomen en alreeds aandelenparticipaties hebben. Daarvoor zou je nog eens kunnen kijken: valt dat dan ook onder diezelfde regeling? Dan heb je nog — daar heb ik echter later een vraag over — de partiële belastingvrijstelling. Dat zijn dezelfde bedrijven die zeggen: ja, maar als we dat er ook nog eens bij hebben, dan hebben we eigenlijk de grootste risico's … Ik heb zelf ook met een bedrijf om tafel gezeten — ik kom straks met het lijstje voor de SP — dat zegt: als je die partiële belastingvrijstelling doet en je doet werknemersparticipaties, dan heb je voor mijn bedrijf de angel eruit.

De voorzitter:

Tot slot, meneer Baumgarten.

De heer Baumgarten (JA21):

Is de staatssecretaris dan bereid om de samenvatting van de gesprekken die hij in de zomer gaat hebben met die bedrijven in ieder geval met deze Kamer te delen? Dat is in ieder geval het minste wat ik zou willen vragen.

Staatssecretaris Eerenberg:

Ik snap die vraag. U krijgt sowieso rondom Prinsjesdag van mij vrij veel informatie. Ik zal u toezeggen dat alles wat wij te weten komen over economische groei, vestigingsklimaat et cetera in die informatie zit.

Handelingen I 2025/2026, nr. 37, item 19, p. 48.

Staatssecretaris Eerenberg:

(…)

PRO had het over het tarief van de vakantiehuisjes en de tegenbewijsregeling. Het klopt dat de percentages die de heer Crone noemt bij de tegenbewijsregeling net even anders zijn. Het is niet helemaal vergelijkbaar, omdat je ook nog die kostenaftrek hebt. Ik denk dat het niet nodig is om de tegenbewijsregeling hierop aan te passen. Bovendien gaan we dan ook van alle problemen waar we mee te maken hebben voor de vakantiehuisjes, echt voor de tijdelijkheid, weer wat doen. Maar goed, dat is mijn weging. Ik hoor ook heel goed wat PRO zegt als het gaat over de dingen die belangrijk zijn in de nu voorliggende periode. Dat heb ik goed gehoord.

Dan de vve's en de vraag of de kosten daarvan niet aftrekbaar zouden moeten zijn.

De voorzitter:

Meneer Crone, is het echt heel nodig? Heel kort dan.

De heer Crone (GroenLinks-PvdA):

Heel kort, voorzitter. Ik kom even terug op de hogere heffing in de tegenbewijsregeling. Dan is er geen kostenaftrek. Je hebt dus een hoog forfait en geen kostenaftrek. In het definitieve voorstel heb je een lager forfait en ook nog kostenaftrek. Misschien kunt u het meenemen in de nadere afweging, want ik denk dat dat voor veel burgers een opheldering zou geven, naast de caravans en de boten.

Staatssecretaris Eerenberg:

Volgens mij houd ik het bij mijn laatste opmerking. Ik heb goed gehoord dat dit voor PRO een belangrijk punt is. Ik noem de partij van de heer Crone steeds PRO. Dat mag ik in deze Kamer eigenlijk helemaal niet doen.

De voorzitter:

In deze Kamer heet de partij nog GroenLinks-PvdA.

Staatssecretaris Eerenberg:

GroenLinks-PvdA. Ik heb goed gehoord dat het voor GroenLinks-PvdA een belangrijk punt is. Ik heb mezelf zo hier en daar huiswerk voor de zomer gegeven. Ook de vakantiehuisjes, hoe toepasselijk, geef ik mezelf als huiswerk voor de zomer mee.

Handelingen I 2025/2026, nr. 37, item 19, p. 49.

Staatssecretaris Eerenberg:

(…)

Ik ga naar de heer Griffioen van D66. Hij zegt: is het niet een idee om de kostenaftrek voor vastgoed weer af te schaffen en er dan voor te zorgen dat het tarief wat omlaaggaat? Ik zeg het even een beetje huiselijk. Ook dit ga ik wat mij betreft meenemen als huiswerk voor mezelf in de zomer. Ik zeg dat overigens in de wetenschap dat u daar allicht een paar mailtjes over gaat ontvangen vanuit de sector, want er zullen mensen zijn die erop vooruitgaan en mensen die erop achteruitgaan. In beginsel klopt het natuurlijk wel dat het wat uitvoerbaarder wordt op het moment dat je die regeling afschaft en het tarief een beetje verlaagt, maar het wordt ook minder precies. Dat gaan we meemaken. Ik pak 'm op.

Brondocumenten

• 30 juni 2026
  toezegging gedaan